Bản tin tuần
Bản tin tuần 07/11/2026 – 13/11/2026
FinScan.vnĐăng 13/11/2026
Quốc hội có lịch thảo luận dự án sửa Luật Kế toán và Luật Kiểm toán độc lập sáng 13/11; chưa có tường thuật nội dung phiên. IAASB công bố hướng dẫn quản lý chất lượng công cụ AI. Nghị định 398, đăng Công báo ngày 11/11, hướng dẫn giảm 30% thuế thu nhập doanh nghiệp.
Việt Nam 2 tin
- 01 · Luật Kế toán, Kiểm toán độc lập: Quốc hội thảo luận tại Hội trường sáng 13/11Theo chương trình; chưa có tường thuật nội dung phiên.12/11 · Dự thảo
Kiểm toán · Việt Nam
Quốc hội đưa dự án sửa Luật Kế toán, Luật Kiểm toán độc lập vào chương trình thảo luận sáng 13/11
Dự thảo·Công bố 12/11/2026·Chưa có hiệu lực
Nội dung
Theo Thông cáo báo chí số 24 (TTXVN đăng ngày 12/11/2026), chương trình sáng thứ Sáu 13/11/2026 của Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI có thảo luận tại Hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kế toán, Luật Kiểm toán độc lập. Dự án được trình Quốc hội ngày 17/10/2026. Đây là lịch làm việc, chưa phải kết quả của phiên thảo luận.
Theo bản dự thảo trình tại Kỳ họp thứ Hai (đề ngày 17/10/2026, trên duthaoonline.quochoi.vn), Luật Kế toán được bổ sung khái niệm “cá nhân kinh doanh dịch vụ kế toán”, gồm cá nhân độc lập, hộ kinh doanh hoặc cá nhân thực hiện dịch vụ thông qua tổ chức kinh doanh dịch vụ kế toán.
Cá nhân ký tên trên báo cáo tài chính của khách hàng phải đạt yêu cầu năng lực chuyên môn và có chứng chỉ năng lực kinh doanh dịch vụ kế toán theo quy định của Bộ Tài chính.
Với kiểm toán độc lập, dự thảo ghi Bộ Tài chính cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dịch vụ kiểm toán trong 10 ngày làm việc kể từ khi nhận hồ sơ hợp lệ, cấp lại hoặc điều chỉnh trong 5 ngày làm việc.
Điều 3 dự thảo ghi luật có hiệu lực từ ngày 01/03/2027 và có quy định chuyển tiếp: giấy chứng nhận đã cấp còn thời hạn tiếp tục được sử dụng đến hết thời hạn; chứng chỉ hành nghề kế toán theo Luật Kế toán 2003, chứng chỉ kế toán viên cấp trước ngày 01/03/2027 và chứng chỉ kiểm toán viên có giá trị như chứng chỉ năng lực kinh doanh dịch vụ kế toán; cá nhân đáp ứng tiêu chuẩn tại Điều 57 không phải đăng ký và không phải nộp phí để được Bộ Tài chính chấp thuận trước khi cung cấp dịch vụ.
Đây là nội dung của bản dự thảo trình Quốc hội, chưa phải luật và có thể được chỉnh lý sau thảo luận.
Bản dự thảo: https://duthaoonline.quochoi.vn/dt/luat-sua-doi-bo-sung-mot-so-dieu-cua-luat-ke-toan-luat-kiem-toan-doc-lap/260630163852133392
Tác động
Doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh dịch vụ kế toán, doanh nghiệp kiểm toán, người hành nghề và khách hàng thuê dịch vụ.
Nhận định của FinScan (để tham khảo): Với doanh nghiệp dịch vụ kế toán và kiểm toán, câu hỏi thực tế là hồ sơ hiện có được xử lý thế nào khi luật có hiệu lực: giấy chứng nhận và chứng chỉ đang dùng, tiêu chuẩn của người ký báo cáo tài chính, và trách nhiệm trước khách hàng.
Vì dự án còn ở giai đoạn thảo luận, chuẩn bị là việc nên làm, còn áp dụng thì phải chờ văn bản được thông qua và hướng dẫn.
Việc nên làm
- Theo dõi bản chỉnh lý sau thảo luận; hồ sơ tuân thủ hiện tại vẫn đối chiếu với quy định đang có hiệu lực.
- Rà các giấy chứng nhận và chứng chỉ hành nghề đang có để đối chiếu với quy định chuyển tiếp nếu luật được thông qua.
Gợi ý kiểm soát chi tiết
- Lập danh sách giấy chứng nhận, chứng chỉ của doanh nghiệp và từng người hành nghề, kèm ngày cấp và thời hạn.
- Ghi lại những điều khoản của dự thảo có thể ảnh hưởng đến hợp đồng dịch vụ và tiêu chuẩn người ký báo cáo, để so khi có bản chỉnh lý.
Rủi ro cần lưu ý
- Áp dụng nội dung dự thảo cho hồ sơ tuân thủ hiện tại.
- Coi lịch thảo luận hoặc ý kiến đại biểu là kết quả đã được thông qua.
Nguồn
Bản đăng lại: TTXVN – Thông cáo báo chí số 24, Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI (12/11/2026) ↗ (không phải trang của cơ quan ban hành)
Quốc hội (Thông cáo báo chí số 24, bản đăng của TTXVN) · đối chiếu ngày 13/11/2026
- 02 · Nghị định 398: giảm 30% thuế TNDN năm 2026, 2027 cho doanh nghiệp doanh thu không quá 10 tỷ đồngBan hành và hiệu lực 29/10/2026; đăng Công báo ngày 11/11/2026.11/11 · Đã ban hành
Thuế · Việt Nam
Nghị định 398/2026/NĐ-CP: Điều 3 hướng dẫn giảm 30% thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp của kỳ tính thuế năm 2026 và 2027
Đã ban hành·Công bố 11/11/2026·Hiệu lực 29/10/2026
Nội dung
Nghị định 398/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết Nghị quyết 43/2026/QH16. Nghị định được ban hành và có hiệu lực từ ngày 29/10/2026, đăng Công báo số 576 ngày 11/11/2026. Điều 3 giảm 30% số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp của kỳ tính thuế năm 2026 và năm 2027 đối với doanh nghiệp, tổ chức thành lập theo pháp luật Việt Nam có doanh thu hằng năm của năm 2026, năm 2027 không quá 10 tỷ đồng.
Doanh thu làm căn cứ xác định đối tượng được giảm gồm doanh thu bán hàng, cung cấp dịch vụ (không gồm các khoản giảm trừ doanh thu), doanh thu hoạt động tài chính và thu nhập khác.
Doanh nghiệp có đơn vị phụ thuộc, địa điểm kinh doanh tính cả doanh thu của các đơn vị này thể hiện trên báo cáo tài chính tổng hợp năm.
Số thuế được giảm tính trên số thuế phải nộp của kỳ tính thuế năm, không phân biệt phương pháp tính thuế, và nếu doanh nghiệp đang hưởng ưu đãi thuế thì tính trên số phải nộp sau khi đã trừ ưu đãi.
Doanh nghiệp hình thành từ việc chia, tách sau ngày Nghị quyết 43/2026/QH16 có hiệu lực không được giảm nếu tổng doanh thu hằng năm của các doanh nghiệp sau chia, tách trên 10 tỷ đồng.
Kỳ tính thuế ngắn hơn 03 tháng được cộng vào kỳ năm 2026, năm 2027 thì doanh thu và số thuế được giảm xác định cho 12 tháng. Về kê khai, doanh nghiệp dự kiến doanh thu không quá 10 tỷ đồng tự xác định số được giảm khi tạm nộp quý.
Nếu doanh thu thực tế vượt 10 tỷ đồng, doanh nghiệp kê khai, nộp theo quy định, nộp đủ số thiếu và xử lý tiền chậm nộp theo khoản 3 Điều 24 Nghị định 252/2026/NĐ-CP.
Khai bổ sung hoặc kết luận thanh tra, kiểm tra làm tăng số thuế thì số tăng thêm vẫn được giảm 30% nếu còn đủ điều kiện; nếu làm giảm số thuế thì điều chỉnh giảm số được giảm.
Bản tin này chỉ nói về Điều 3 (thuế thu nhập doanh nghiệp); Điều 2 về thuế thu nhập cá nhân của cá nhân kinh doanh không nằm trong phạm vi.
Tác động
Doanh nghiệp, hợp tác xã, đơn vị sự nghiệp và tổ chức có doanh thu không quá 10 tỷ đồng, và kế toán thuế phụ trách tạm nộp, quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp.
Nhận định của FinScan (để tham khảo): Rủi ro nằm ở ngưỡng 10 tỷ đồng: doanh thu theo Điều 3 rộng hơn doanh thu bán hàng và dịch vụ, vì gồm cả doanh thu tài chính, thu nhập khác và doanh thu của đơn vị phụ thuộc.
Doanh nghiệp tự xác định số giảm khi tạm nộp nên cần có bảng tính cho thấy căn cứ, vì nếu doanh thu thực tế vượt ngưỡng thì phải nộp đủ số thiếu và xử lý tiền chậm nộp theo văn bản.
Việc nên làm
- Với doanh nghiệp sát ngưỡng 10 tỷ đồng, tính lại doanh thu theo Điều 3, gồm cả doanh thu tài chính, thu nhập khác và doanh thu của đơn vị phụ thuộc, địa điểm kinh doanh trên báo cáo tài chính tổng hợp.
- Đối chiếu số giảm tự xác định khi tạm nộp với doanh thu thực tế, và tính số giảm khi quyết toán trên số thuế phải nộp sau khi đã trừ ưu đãi (nếu có).
Gợi ý kiểm soát chi tiết
- Lập bảng tính doanh thu theo Điều 3 cho kỳ tính thuế năm, đối chiếu với báo cáo tài chính tổng hợp nếu có đơn vị phụ thuộc, địa điểm kinh doanh.
- Lưu bảng xác định số giảm từng quý tạm nộp và cập nhật khi doanh thu dự kiến thay đổi.
- Với doanh nghiệp được hưởng ưu đãi thuế hoặc có hoạt động chia, tách, rà thứ tự tính: số giảm 30% tính sau khi trừ ưu đãi, và tổng doanh thu các doanh nghiệp sau chia, tách.
Rủi ro cần lưu ý
- Chỉ tính doanh thu bán hàng và dịch vụ, bỏ sót doanh thu tài chính, thu nhập khác hoặc doanh thu của đơn vị phụ thuộc.
- Tạm nộp theo mức đã giảm mà không theo dõi doanh thu lũy kế so với ngưỡng 10 tỷ đồng.
Nguồn
Nguồn chính thức: Công báo số 576 (11/11/2026) – Nghị định 398/2026/NĐ-CP quy định chi tiết Nghị quyết 43/2026/QH16 ↗
Chính phủ · Số hiệu 398/2026/NĐ-CP · đối chiếu ngày 13/11/2026
Thế giới 1 tin
- 03 · IAASB: hướng dẫn quản lý chất lượng công cụ AI, chưa phải yêu cầu mớiTài liệu hỗ trợ áp dụng ISQM 1 và ISA 220 (sửa đổi), không đặt ra yêu cầu mới.11/11 · Hướng dẫn
Kiểm toán · Thế giới
IAASB công bố hướng dẫn quản lý chất lượng đối với công cụ có tích hợp AI dùng trong kiểm toán
Hướng dẫn·Công bố 11/11/2026
Nội dung
Ngày 11/11/2026, IAASB công bố phần đầu của bộ Technology Quality Management Guide Series: phần giới thiệu và Hướng dẫn 1 (nền tảng khái niệm chung) về công cụ có tích hợp AI dùng trong kiểm toán và các dịch vụ đảm bảo khác. IAASB nêu các hướng dẫn không có tính bắt buộc, không đưa ra yêu cầu mới và hỗ trợ việc áp dụng ISQM 1 và ISA 220 (sửa đổi).
Theo trang của IAASB, bộ hướng dẫn đáp ứng yêu cầu về tính nhất quán và chất lượng khi dùng công cụ có tích hợp AI, xây dựng trên các chuẩn mực quản lý chất lượng hiện có và có sự tham gia của Technology Quality Management Expert Group.
Hướng dẫn 1 giải thích công cụ có tích hợp AI là gì và vòng đời của nó, trách nhiệm quản lý chất lượng ở cấp hãng và cấp hợp đồng, cùng các cân nhắc đánh giá rủi ro giúp hãng nhận diện và đánh giá rủi ro chất lượng.
Bộ hướng dẫn gồm bốn phần phát hành theo giai đoạn.
Lịch dự kiến, còn phụ thuộc IAASB phê duyệt: Hướng dẫn 2 (quản lý chất lượng cấp hãng trước khi triển khai) tháng 1 hoặc tháng 2/2027; Hướng dẫn 3 (sử dụng và giám sát ở cấp hợp đồng) tháng 4 hoặc tháng 5/2027; ấn bản tích hợp, gồm Hướng dẫn 4 về giám sát và khắc phục sau triển khai, tháng 7 hoặc tháng 8/2027.
Hướng dẫn 1 có thể được sửa để phản ánh các cân nhắc mới. Đây là tài liệu hỗ trợ, không phải chuẩn mực mới.
Tác động
Hãng kiểm toán, người phụ trách chất lượng và nhóm kiểm toán dùng hoặc dự định dùng công cụ có tích hợp AI.
Nhận định của FinScan (để tham khảo): Với hãng kiểm toán, giá trị của tài liệu là cho một khung chung để nói về công cụ AI theo ngôn ngữ của quản lý chất lượng: ai chịu trách nhiệm, rủi ro chất lượng là gì, và ai kiểm tra kết quả.
Vì không đặt ra yêu cầu mới, hãng vẫn áp dụng ISQM 1 và ISA 220 (sửa đổi) như hiện nay và dùng tài liệu để hiểu cách áp dụng cho công cụ AI.
Việc nên làm
- Ở cấp hãng, lập danh sách công cụ và phiên bản được phép dùng, phạm vi dữ liệu và người phụ trách (gợi ý thực hành của FinScan).
- Ở cấp hợp đồng, xác định ai kiểm tra kết quả của công cụ với dữ liệu gốc trước khi nhóm dựa vào đó để chọn mẫu hoặc kết luận (gợi ý thực hành của FinScan).
Gợi ý kiểm soát chi tiết
- Lập danh sách công cụ có tích hợp AI đang dùng hoặc thử nghiệm, kèm phiên bản, phạm vi dữ liệu và người phụ trách.
- Quy định trước ai kiểm tra kết quả của công cụ với dữ liệu gốc và lưu bằng chứng việc kiểm tra, nhất là khi kết quả dùng để chọn mẫu hoặc đưa ra kết luận.
Rủi ro cần lưu ý
- Coi bộ hướng dẫn là yêu cầu bắt buộc, hoặc ngược lại bỏ qua vì không bắt buộc.
- Dựa vào kết quả của công cụ AI mà không kiểm tra với dữ liệu gốc.
Nguồn
Nguồn chính thức: IAASB – Technology Quality Management Guide Series (11/11/2026) ↗
IAASB · đối chiếu ngày 13/11/2026
Góc nhìn FinScan
- 04 · Xác định đúng trạng thái của văn bản trước khi áp dụngDự án luật, tài liệu hỗ trợ và nghị định đã có hiệu lực cần được dùng khác nhau.Nhận định của FinScan
Nhận định của FinScan
Xác định đúng trạng thái của văn bản trước khi áp dụng
Ba tin tuần này nằm ở ba trạng thái khác nhau. Dự án sửa Luật Kế toán, Luật Kiểm toán độc lập mới ở giai đoạn thảo luận tại Quốc hội, nên hồ sơ tuân thủ vẫn theo quy định đang có hiệu lực.
Hướng dẫn của IAASB là tài liệu hỗ trợ, không đặt ra yêu cầu mới. Nghị định 398 đã có hiệu lực từ 29/10/2026, nên doanh nghiệp sát ngưỡng 10 tỷ đồng cần tính lại doanh thu và số được giảm.
Trước khi dùng một văn bản, nên ghi rõ nó đang ở trạng thái nào và áp dụng từ khi nào.
Nhận định của FinScan, tách riêng khỏi thông tin của cơ quan ban hành.
Cách đọc bản tin ▸
- Đã ban hành: văn bản đã ban hành, có số hiệu và ngày hiệu lực.
- Dự thảo: dự thảo đã công bố, chưa có hiệu lực.
- Đang phát triển: đang soạn, chưa công bố để lấy ý kiến.
- Hướng dẫn: công văn, hướng dẫn, tài liệu hỗ trợ; không phải văn bản quy phạm mới.
- Cập nhật: cập nhật công cụ, phần mềm, tài liệu hoặc thông báo.
Mới trong tuần: công bố trong kỳ của bản tin. Đang theo dõi: công bố trước kỳ này, vẫn đáng chú ý. Ngày công bố và ngày hiệu lực được ghi riêng. Hãy đối chiếu văn bản gốc trước khi áp dụng.


